[ PNCŞEM, 2017-09-21 ]   [ BIKE MALPERA DESTPK ]   [ BXE NV BIJAREYAN ]   [ KONTAKT ]   [ INFO ]   [ LGERN & ARŞV ]  
DESTPK
Ne
Nivsar
Kulturmagazn
Hevpeyvn
Kolumnst
Ewrokurd
E-Pirtk
Lteratr
Ziman
Muzk
Foto
Lnk
E-POSTEYA TE
  Nav (Username)  
   
  fre (Password)  
   
   
     
   E-posteyeka n
 bo xwe qeyd bike
 
REKLAM


KOLUMNST 
Strann Karapt Xao dikaribn nebna milk gel kurd
SWÊD, 7/4 2014 Carna mirov gotarek dixwne an j bernameyek mze dike, dibje qey ew bqisr e, l gelek caran ew ten bi r va wisan e, ji ber ko haya xwendevan temaşevanan ji hrgilyn w şexs an w byer tune.

Yek ji wan bernameyan ya Şahn Bekir Sorekl ya bi nav Gerabt Xao: Strkeke xemla anda kurd ye (http://www.youtube.com/watch?v=xiAM-lkMIEc&feature=share) ko bi radyoya kurd ya Australyay hatye belavkirin di van rojan da li ser rpeln Facebook belav bye. Min guhdarya w bernamey kir bi kfxweşy ra tevay, ez pir xemgn bm ko di w da gelek kman, tberdan nerast hebn. Hinek ji wan ji nezanebn nehayadary ye, l ji hinekan ji wana bna bi zanebn xwe bdengkirin t kar yek kir dikine mal yek din.

Di v bernamey da tişt her xirab ew e ko droka qeydkirina sitirann Karapt Xao (herwiha xudgirav qeydnekirina wan) ji ser heta bin hatye feşkirin. Di bernamey da doktora hunermendzany Nra Cewar j gotarek derheqa Karapt Xao da amade kirye bi xwe j w dixwne. Ew dibje:

Egt Cimo ye Karapt Xao dtye anye radyoy, deng w qeyd kirine.

Ango, bi saya ser Egt Cimo sitirann Karapt Xao hatine qeydkirin. L her kes zane ko wan salan, wek bi kurd dibjin: -end ser zirneyek heb ko by hayadar destra serok radyoy di kar biryardan qeydkirina sitirann dengbjan da rola sereke bilze?

Ya rast ha bye:

Ev seredana Karapt Xao ya duduyan b li radyoy. Sal 1957 b. Karapt ber du salan j hatib radyoy deng xwe qeyd bike, l ew nehatib qeblkirin. Sala 1955an (sala vekirina radyoya kurd ya Rewan ko heta sala 1957an test b di hefty da ar roj bn, bi 10 deqeyan) Karapt Xao t radyoy bona sitirann xwe bje. Wan salan serok radyoy Casim Cell b. Casim Cell guh dide sitirann Karapt j ra dibje: -Sitirann te ser şer, heyfhildan, jinrevandin ne. Ev hem li welat me qedexe ne, ji ber w j em sitirann te nikarin qeyd bikin. (Derheqa v yek da Karapt Xao di bernameya Med TV da ji bernamekir Mehmed Aktaş ra dibje. Paş, nizan bo i, Mehmed Aktaş dema w bernameya xwe dike gotar di kovareke apoyan da ap dike, wijdana xwe dişewitne dinivse ko dema sitirann Karapt Xao nayne qeyd kirin, serok radyoy Xell Çaan b).

Karapt Xao por-poşman vedigere gund xwe Sovxoza 4an ko nzk Rewan b.

L ji bo ryek vebya bona hem sitirann Karapt Xao bihatana qeydkirin bibyana milk gel me, gerek an serok radyoy bihata guhartin, an j gerek qannn Sovyeta ber bihatana guhartin. Şnas kurdan baş b, serok radyoy hate guhartin. Casim Cell sala 1957an ji kar serokatya radyoya kurd ya Rewan derxistin (derheqa derxistina w da hevpeyvna bi serek radyoya kurd y niha Kerem Seyad bixwnin: http://ku.ajansafirat.net/gallery/gava-dewleta-rome-li-ezidiyan-hate-xezebe ) Xell Çaan Mradov kirine serok (Casim Cell ji sala 1957an heta 1963an di bin serokatya Xell Çaan da di rdaksyona radyoya kurd da bersvdar beşa sazbendy b. Hema roja pşin ya serokatya xwe da Xell Çaan ji karmendan ra dibje: -Min bihstye ko ber du salan dengbjek bi esil xwe ermen, bi nav Karapt hatye sitirann kurd bje, ew qebl nekirine destevala ver kirine. Em gerek w bibnin careke din bnin radyoy. Û karmendek xwe dişne d Karapt Xao, ew tne.). Û wek ko Wezr Eşo di gotareke xwe ya li ser Xell Çaan da dinivse: - Xell Çaan wek welatparzek dilşewat r dida propagandakirina br-baweryn rizgarkirina gel kurd. Û di w derec da ew carna şexs xwe posta xwe dikire bin qezyay, ji ber ko gelek caran snorn syaseta dewleta Sovyet tk dibir. K nizane ko dewleta Sovyet herdem dil wan dewletn Rohilata Nzk Navn dikir ko Kurdistan di navbera wan da hatye perekirin. Û hed tu kesek tuneb tixb v syaseta resm serobin bike. L car-carna bi saya Xell Çaan ew tixb bi fesal dihate hilann boy kara gel kurd.

Bel, Xell Çaan serokatya radyoya Ermenstan Moskvay da bawerkirin ko ev sitirann Karapt Xao yn folklor gelr ne ew gerek ji windabn bne xilazkirin. Û di w kar da bi ser ket, bi saya dostanya xwe ya bi serokaty ra, bi saya welatparzya xwe, bi saya w yek ko berjewendyn milet xwe ser berjewendyn xwe y şexs ra digirt, dibe ji xwe ra gotibe j: Min ji kar derxin j, ez sitirann Karapt Xao belav bikim. Gelo tirseke wisa heb? Bel, heb pir b. Ez nimneyek bnim:

Sala 1980 50 salya rojnameya Rya teze b. Radyoya kurd ya bi serokatya Xell Çaan biryar kirib di tevaya bernameya radyoya kurd ya sehetnvek da behsa rojnameya kurd ya here jyandirj bike. Heta sitirann radyoy yn w roj j gerek bi daxweza karmendn rojnamey bna. Berpirsyar rojnamey Mroy Esed gaz me kir, got: Ez we hayadar dikim ko tu kes ji we sitirana Welat me Kurdistan e nexweze. Hem karmendan, ez j di nav da, me wek a w kir. Me fem dikir ew bo i dibje (ditirsya w ji kar bavjin, ji ber ko karmendn w welat xwe Kurdistan dihesibnin). L tişt min fem ne kir, ew b ko bo i welat hem ermenyn cihan Ermenstan e welat hem kurdn cihan ne Kurdistan e.

Derheqa gelek tiştn min li jor behs kir da di bernameya Şahn Bekir Sorekl da tu gotinek tune. D ra Nra Cewar dibje:

Gelek sitirann Karapt Xao nehatine qeydkirin. Ten 30 heb hatine qeydkirin.

L nav tu sitiraneke ko ne hatye qeydkirin nade. Çiqas ez zanim, tu sitiraneke Karapt Xao tune ko nehatibe qeydkirin. Xwendevan, guhdarn radyoyn kurd, temaşevann tlvzyonn kurd di van 20 saln daw da gelek caran axavtin sitirann Karapt Xao bihstine. Di wan bernameyan da Karapt Xao tu sitiraneke wisa nastir ko di radyoya Rewan da tunebin. Eger hebna, w bistira. T bra min, bav min rojek ji min ra got: -Me ten sitiraneke Karapt Xao qebl ne kir j ra got ko malikeke w sitiran gerek b guhastin, ji ber ko t da kifir heye. Karapt di sitiran da ha digot:

Nfy, Nfy, Nfyay,

La min kell bav gy,

Kan soz te day?

Biryar hate girtin w malik derxin, l sitiran bikine fond belav kirin. Wisa j kirin.

Gelo sitirann wisa hebn ko di radyoya kurd ya Rewan da hatine qeydkirin, l nehatine weşandin? Bel hene! Yek ji wana sitiraneke kurd b ko t da pesin giregirek kurdan t dayn ko awa şeva pşin ya bkn ji miletn din ya w b. Biryara neweşandina wan sitiranan k dida? Şwra sazbendzann ji nnern kurdan ermenyan ya li rex redaksiyona radyoya kurd. Ew şwr ji aly berpirsyar sazbendy ya radyoya kurd dihate sazkirin. Berpirsyarn sazbendy di saln cuda-cuda da ev kes bne: Egt Cimo, Casim Cell, Nra Cewar Ttal Efo. Di dema karkirina van hem kesan da serok radyoy yek kes bye: Xell Çaan Mradov. Îcar bo i xudgirav end sitirann Karapt Xao nehatine qeydkirin, bersvdar ber gişk ev kes bn. L Xell Çaan dsa j hinek ji van sitirann destrneday carna bi radyoy diweşand, wek sitirana Bişar Çeto ya dengbj navdar Miraz Egt.

Di bernameya Şahn Bekir Sorekl da herwiha derheqa nivs gotinn end kesan derheqa Karapt Xao da t gotin, wek yn birz Salih Kevirbir, Mio Kendeş, Birsk Reşwan yn din.

L bira xwendevan, guhdar temaşevann kurd van rastyn jrin bizanibin ko di w bernamey da nayne gotin, l dikaribn bihatana gotin:

1.Y ko cara pşin di drok da biryara qeydkirina hem sitirann Karapt Xao (herwiha yn Şeroy Biro, Şivan Perwer hem dengbjn radyoy yn din j) di radyoya kurd ya Rewan da daye ew biryar pk anye, serek radyoy Xell Çaan Muradov b.

2.Y ko cara pşin di drok da tkstn sitirann Karapt Xao di pirtka xwe ya Kilamd Cimaeta Kurda da (Weşanxaneya Haypethrat, Yrvan, sal 1963) ap kirin, serek radyoy Xell Çaan Muradov b. (Nra Cewar behsa w yek dike ko awa w kea xwe Zozan Ozmanyan tkstn sitirann Karapt Xao di berevokeke xwe ya sitirann kurd da dane apkirin).

3.Y ko cara pşin di drok da gotarek ser Karapt Xao nivs di rojnameya Rya teze da ap kir, serek radyoy Xell Çaan Muradov b.

4.Y ko biryar kir navn orgnal yn hem dengbjn bi esil xwe va ermen bike qalib kurd (nav paşnav ferm y Karapt Xao Karapt Xaatryan e, nav paşnav Aram Tgran y ferm Aram Mlkyan e), da ko guh guhdarvann kurd fr cr bikaranna nav paşnav kurd bibe, serek radyoy Xell Çaan Muradov b.

Nra Cewar gelek salan bi serokatya Xell Çaan Mradov di radyoya kurd ya Rewan da wek berpirsyara sazbendy kar kirye. Ew wek doktora hunurmendzany ya di hla sazbendya kurd da gerek derheqa van yekan da bizanibya bigota.

Piranya kesn ko derheqa Karapt Xao da gotar nivsne, bernameyn radyoy tlvzyon amade kirine, p ra hevpeyvn kirine, berhemn w ap kirine, ji bo kar kir km-zde pere sitendine. Ji bo van hemyan y ko pere ne sitendye Karapt Xao bye. Karapt Xao ten w dem ji bo her sitiraneke xwe pere sitendye, dema sitirann w di radyoya kurd ya Rewan da dihatine qeydkirin. Ango, ten Xell Çaan Mradov heq w daye.

Min di v gotar da ten behsa droka qeydkirina sitirann Karapt Xao kirin ko bi i zehmetyan va hatine pkann. Nimneyn ha gelek hene. Ez yek ji wan ten bjim:

Sitirnann Şeroy Biro j dikaribn nebna milk gel kurd, ji ber ko ew li paytext Gurcistan Tblsy dima nedihat Rewan bona deng w b qeydkirin. Xell Çaan Tblsy, heft rojan li wir ma, studyoya radyoya Gurcistan ser end rojan kir kir, hem sitirann Şeroy Biro qeyd kir belav kir.

-----------------------------------
Nivskar: TÊMÛRÊ XELÎL temur_xelil@hotmail.com
Weşandin: 2014-04-07
Xwendin: 9286
 

KOLUMNN BER   
Şebab Egt nabe Şeroy Biro ez j nabim heval (2016-08-17)
Careke din ser alfabeya kurd-latn (2016-04-24)
Xwedyo, tu me ji dewletnexwezan biparz! (2016-01-27)
Êzdbna kurdan ji Kurdistan zdetir zirar dide Ermenistan (2015-06-29)
Xwez kurd di hindava dijminn xwe de wek ermenyan bna (2015-04-18)
Kovara Wje rexne ji rexneyan hiz nake (2014-12-14)
Kurdn resen bn kurdn reben (2014-10-16)
Xwedy kurmancya dewlemend (2014-09-17)
Bira haya we ji zaneyn nezan hebe (2014-08-12)
Çima tirk li ber dil hinek kurdan ezz e (2014-06-15)
Ew ji xizmetkirina bo gel xwe lezet dibne (2014-02-06)
Pirtkeke Kemal Tolan li ser zdayety (2013-12-29)
Kadroyn tlvzyonn kurd li ser i bingeh tn hilbijartin (2013-08-15)
Gorgy Xudo serbilindya Ermenistan kurdan b (2013-05-27)
Em ermen bi şrek hatine birndar kirin ji bo branna gelkujya ermenyan (2013-04-24)
Neyariya di kiras welatparzy da (2013-02-23)
Îvan Omer Farzov mrxas binavdeng l b nav b deng (2013-01-18)
Kurdistana Sor (2012-11-22)
Cegerxwn derheqa zdyan dn zdty da (2012-10-28)
Tu ne yar , tu neyar (2012-10-04)
PIRSIYARA AKTEL
Li gor qenaeta te bila kurdn Kurdistana Sriyey digel projeya Emerkay yan ya Rsyay bin?
 
Ya Emerkay
Ya Rsyay
  Encamn dengan
 
NERNGEH
 
[kitb] Sun Z: Hunera şer (2016-04-21)
Ismail Beşiki ji kurdan re li ser ermeniyan semnerek da (2013-09-28)
Kurdistan ber serxwebna siyas serxwebna petrol ekonomk lan dike (2012-05-21)
Tewanga navdrn ziman kurd (2009-02-08)
Umt Firat dibje navnşana areserya pirsa kurd ne PKK ye (2008-11-11)
Hro Taleban: Min nedixwest Mam Celal bibe serokkomar Iraq [foto] (2007-05-10)
Alfabeya kurd-latn ji bo ziman kurd ji alfabeya kurd-ereb minasibtir e (2005-11-02)
Ferqa di nvbera ko, ku k de (2005-05-19)
Xewna Mesd Barzan ji başr Kurdistan mezintir e (2005-02-07)
 
REKLAM


KOLUMNST
Şebab Egt nabe Şeroy Biro ez j nabim heval
Tolstoy xelata Nobel
Kurdistaneka serbixwe [ne]cida
Heşt rojn şer xendek I
Em felsefe
Hilbijartinn Kurdistan ez şok kirim
© 19972017 www.nefel.com  |  E-poste: info@nefel.com  |  Powered by Medesoft.org